Geschiedenis van Porto
In de Romeinse tijd heette de stad Portus Cale, de plaatsnaam waar de naam Portugal van afstamt. In 1111 schonk koningin Teresa het stadsgebied aan bisschop Hugo, en tussen 1832 en 1834 doorstond de stad het beleg van de miguelisten in de burgeroorlog, wat haar de titel ‘Invicta’ (de onoverwonnene) opleverde. Het historische centrum is sinds 1996 Werelderfgoed.
Wat is er te zien in Porto
De Sé, de kathedraal
Begonnen in de eerste helft van de 12e eeuw, oorspronkelijk romaans, met een gotische kloostergang en de barokke galilea (voorhal) van Nicolau Nasoni. Hier vertrekken de pelgrims.
Torre dos Clérigos
Barokke toren van 75 m, tussen 1754 en 1763 gebouwd door Nasoni, het symbool van de stad.
Brug Luís I
Van Théophile Seyrig, met twee brugdekken: het bovenste werd in 1886 geopend en wordt nu door de metro gebruikt. Wie vanuit Lissabon komt, loopt via deze brug de stad binnen.
Kerk São Francisco
Gotisch (1383-1410), met een interieur vol verguld barok houtsnijwerk.
Inwoners en ligging
Porto telt volgens de volkstelling van 2021 231.828 inwoners en is zo’n 41 km² groot. Het is de tweede stad van Portugal en de hoofdstad van het gelijknamige district, op de noordoever van de Douro.
De Camino Portugues in Porto
Op de centrale route vertrekt de etappe Porto – Vilarinho bij de kathedraal richting het plein Carlos Alberto en de straat Cedofeita, en verlaat de stad via Araújo en Maia. Voor de kustroute daal je af naar de Ribeira en volg je de Douro tot Foz en Matosinhos: de pijlen in de oude binnenstad wijzen naar de binnenlandse route, dus wie langs de zee wil, moet naar de rivier afdalen. Wie te voet uit Lissabon komt, loopt de stad binnen over de brug Luís I op de etappe Grijó – Porto.
Feesten en eten
São João, in de nacht van 23 op 24 juni, is het grote feest van de stad. Aan tafel draait alles om tripas à moda do Porto, waaraan de inwoners hun bijnaam ‘tripeiros’ danken, de francesinha en de port, die rijpt in de wijnkelders van Vila Nova de Gaia.
Porto bezienswaardigheden: de stad voordat je de Camino begint
Voor de meeste Nederlandse en Vlaamse pelgrims begint de Camino Portugues in Porto. Het zou zonde zijn om de stad alleen als luchthaven en startpunt te zien. Porto klimt steil omhoog vanaf de noordoever van de Douro: smalle steegjes met kinderkopjes, gevels vol blauw-witte azulejos, barokke kerken en om elke hoek een nieuw uitzicht op de rivier. Je verkent de stad het best te voet, en al dat trappenlopen is meteen een goede opwarming voor je eerste etappe. Hieronder vind je de hoogtepunten per wijk.
De Sé en de Ribeira: het oude hart van Porto
- De Sé, de kathedraal van Porto: ze staat op een heuvel boven de oude stad en lijkt van een afstand eerder een burcht dan een kerk. Voor pelgrims is het een bijzondere plek, want hier begint traditioneel de Camino. Je kunt er je credencial (pelgrimspaspoort) kopen en je eerste stempel halen. Vanaf het plein voor de kathedraal kijk je uit over de daken van de stad, en ernaast staat het statige bisschoppelijke paleis uit de achttiende eeuw.
- Ribeira: de oude havenwijk direct aan de rivier, met smalle, kleurrijke huizen, arcaden en terrasjes. Samen met de rest van het historische centrum staat de wijk sinds 1996 op de Werelderfgoedlijst van UNESCO. Als de lichtjes ’s avonds in de Douro weerspiegelen, is dit een van de mooiste plekjes van Porto.
- Brug Dom Luís I: een ijzeren boogbrug met twee dekken, ontworpen door Théophile Seyrig, die eerder met Gustave Eiffel samenwerkte. Over het bovendek rijdt de metro en lopen voetgangers, met een van de bekendste uitzichten van de stad. Het onderdek verbindt de kades van Ribeira en Gaia.
- Palácio da Bolsa: het negentiende-eeuwse gebouw van de voormalige beurs, gebouwd in opdracht van de handelsvereniging van de stad. Je bezoekt het met een rondleiding; het hoogtepunt is de Arabische Zaal, waarvan de versiering geïnspireerd is op het Alhambra in Granada.
- Igreja de São Francisco: van buiten een sobere gotische kerk, van binnen een verrassing. Wanden en altaren zijn bijna helemaal bekleed met verguld barok houtsnijwerk.
Vila Nova de Gaia en de portwijnkelders
Aan de overkant van de brug ligt Vila Nova de Gaia. Officieel is het een aparte gemeente, maar voor bezoekers voelt het als de andere helft van Porto. Hier rijpt al eeuwenlang de port: langs de kade liggen de kelders (caves) van bekende porthuizen, en bij de meeste kun je een rondleiding met proeverij boeken. Aan de oever liggen rabelo’s, de platte houten boten waarmee de wijnvaten vroeger uit de Dourovallei werden aangevoerd. Heb je nog energie over, klim dan naar het klooster Serra do Pilar: bij zonsondergang heb je daar een prachtig uitzicht op Ribeira en de brug.
Het centrum: van de Torre dos Clérigos naar de Avenida dos Aliados
- Torre dos Clérigos: de barokke toren van Nicolau Nasoni, zo’n 75 meter hoog, is het symbool van de stad en vanaf bijna overal te zien. Je kunt naar boven klimmen en over Porto uitkijken tot aan de monding van de Douro.
- Station São Bento: ook als je niet met de trein gaat, moet je even binnenlopen in de stationshal. De wanden zijn bekleed met zo’n 20.000 blauw-witte tegels van Jorge Colaço, met taferelen uit de Portugese geschiedenis en het leven op het platteland. Vanaf het station loop je in een paar minuten naar de kathedraal.
- Livraria Lello: een boekwinkel uit 1906, beroemd om de neogotische gevel, het houtsnijwerk en de rode, gedraaide trap. Je hebt een toegangskaartje nodig en kunt het best vroeg gaan.
- Avenida dos Aliados: de brede paradelaan van Porto, met monumentale gebouwen en banken, loopt omhoog van de Praça da Liberdade naar het stadhuis.
- Mercado do Bolhão: de historische markthal is na een lange renovatie weer open. Je vindt er vis, fruit, worst, kaas en kleine eetkraampjes, ideaal om proviand in te slaan voor je eerste wandeldag.
Foz do Douro: waar de rivier de oceaan ontmoet
Ten westen van het centrum ligt Foz do Douro, de wijk bij de monding van de rivier in de Atlantische Oceaan. Je komt er met de historische tram die langs de Douro rijdt, of te voet over de kade. Foz heeft de sfeer van een badplaats: tuinen, een lange boulevard, pieren en vuurtorens waar de golven tegenaan slaan. Kies je voor de kustroute, dan loop je hier al op de eerste dag langs, op weg naar Matosinhos.
Eten en drinken in Porto
- Francesinha: het bekendste gerecht van de stad, een tosti met verschillende soorten vlees en worst, bedekt met gesmolten kaas en overgoten met een pittige saus.
- Bacalhau: gedroogde en gezouten kabeljauw, die de Portugezen op talloze manieren bereiden: met aardappels, met ei of als kroketjes (pastéis de bacalhau). Je vindt hem op bijna elke menukaart.
- Pastel de nata: een taartje van bladerdeeg met romige vla, op zijn best nog warm en bestrooid met kaneel. Het komt oorspronkelijk uit Lissabon, maar in Porto vind je het bij elke bakker en het smaakt prima bij je koffie voordat je vertrekt.
- Port: versterkte wijn uit de Dourovallei, wit, tawny of ruby. Proef hem het liefst in de kelders van Gaia, waar je ook leert wat de verschillende soorten van elkaar onderscheidt.
Porto in één of twee dagen
Heb je één dag, begin dan ’s ochtends bij de Sé: haal je credencial en je eerste stempel voordat het druk wordt. Daal daarna via de steegjes af naar Ribeira, bekijk de Igreja de São Francisco en het Palácio da Bolsa, en loop ’s middags over het bovendek van de brug Dom Luís I naar Gaia voor een portproeverij. Eet ’s avonds aan de rivier en ga op tijd slapen, want de eerste etappe is vaak lang.
Met twee dagen besteed je de tweede aan het centrum: station São Bento, de Torre dos Clérigos, Livraria Lello, de Avenida dos Aliados en de Mercado do Bolhão. Neem ’s middags de tram naar Foz do Douro en bekijk de oceaan. Loop je de kustroute, dan verken je zo meteen het eerste stuk van je route voor de volgende dag.
Bezienswaardigheden combineren met je vertrek bij de Sé
De Sé is het traditionele vertrekpunt van beide routes. Op de centrale route leiden de gele pijlen vanaf de kathedraal naar het noorden, door het centrum en de woonwijken richting Maia en Vilarinho. Voor de kustroute daal je af naar de rivier en volg je de Douro tot Foz, waarna je over de boulevard naar Matosinhos loopt. De pijlen in de oude stad wijzen vooral naar de centrale route, dus bekijk vooraf je kaart. Wil je de eerste dag inkorten, neem dan de metro naar Matosinhos. Overnacht het liefst vlak bij de Sé of in Ribeira, zodat je ’s ochtends direct vanaf het startpunt kunt vertrekken.
Richtprijs per kamer per nacht; de definitieve prijs zie je bij het reserveren.Hotels om te boeken in Porto
Veelgestelde vragen
Hoeveel albergues zijn er in Porto?
Deze gids beschrijft 14 accommodaties voor pelgrims in Porto, met gecontroleerde prijzen, bedden en openingsperiodes. De openbare albergue is HI Porto – Pousada de Juventude (124 bedden).
Hoeveel kilometer is het van Porto naar Santiago?
Over de centrale route 241,4 km in 11 etappes; over de kustroute zo’n 271 km.
Waar haal je in Porto een stempel in je credencial?
In de kathedraal, waar de pelgrims vertrekken, en in de albergues van de stad.
